Trafik kazaları
Resmi verilere göre Türkiye'de geçen (2024) yıl toplam 392 bin 740 taşıt, ölümlü trafik kazasına karışmış. Bu taşıtların yüzde 41,8'i otomobil, yüzde 31,5'i motosiklet ve yüzde 13,7'si de kamyonet. Bu rakamlar, ölümlü kazalara ait ilk 3 sıra. Bu kazalarda kamyonların payı ise yüzde 1,7ve çekicilerin payı da yüzde 2. Geri kalan kazalar ise; otobüs, minibüs, bisiklet, motosiklet vb diğer araçlara ait. Burada otomobillerin kaza payı fazla fazla gözükse de, kamyonların daha az olduğu dikkate alınınca; ölümlü kazalarda kamyonların payı çok yüksek. Yine aynı verilere göre, geçen yıl trafik kazalarında 6.352 can kaybı ve 385.117 yaralanma olayı yaşanmış. Belirtmekte fayda var; resmi veriler TÜİK'e ait.
Kazalarda hata kimde?
Trafik kazalarında kusur sıralamasında ise; 'sürücü hataları' yüzde 90,1 pay ile ilk sırada. Yani, trafik kazalarında ana neden araçlar değil, dikkatsiz sürücüler. Bu demektir ki, trafik kazaları sürücü hataları olmasa, çok ciddi oranda azalmış olacak. Bir diğer ifadeyle, trafikte sürücüler daha dikkatli olsa; binlerce insanımız ölmeyecek ve de yaralanmayacak. Trafik kazalarında taşıt kusurluluğu ize yüzde 0,8. Yani, yok denecek kadar az.
Kamyon ve TIR'lar
Bu veriler sonrası trafik kazalarına dönersek, kamyon-çekici TIR)'lara özel bir yer ayırmak şart. Çünkü, bu araçların çarpma - kazaya karşı sağlamlığı, sürücülerin özgüvenini artırıyor (bilinçsiz-sorumsuz sürücülerin). Son yıllarda birde bu araçlara (kamyon, TIR vb) sürüş kolaylıkları ve serilik eklenince, kamyonlar trafik kazaları için potansiyel tehlike olarak öne çıkıyor. Özellikle otoban ve bölünmüş yollarda (ve tabi diğer karayollarında) bazı kamyonların hızlı seyirleri, yokuşlarda araç devirden-güçten düşmesin diye kontrolsüz sollama yapmaları; küçük araçları görmezden gelmelerine neden oluyor. Ki, özellikle TIR'ların ani sinyalsiz sollama yapmaları ya da, sinyal verip yol kontrolü yapmadan önündeki aracı geçmesi, trafikte can ve mal güvenliği ciddi tehlike.
Trafik kontrolleri
Trafik kontrollerinde, trafikte bu tür hatalı araçlar içi mutlaka yasal işlem yapılıyordur. Ancak, sadece kontrollerle hatalı sürücüleri tespit etmek çok zor. Bu nedenle de, sorumluluk sahibi trafikteki diğer bilinçli sürücülere görev düşüyor. Sorumlu sürücüler-vatandaşlar, kendilerini veya başka araçları sıkıştıran, trafiği tehlikeye atan 'sorumsuz' kamyon-TIR sürücülerini mutlaka trafik birimlerine bildirmeli. Bunun için ''trafik tehlikeye atılmadan'' fotoğraf ya da videolar çekilerek emniyet trafik birimlerinin iletilmeli. Bu hem, hatalı sürücülere ceza uygulanmasını sağlayacak ve hem de, sorumsuz sürücüler için 'fotoğraf, video çekilebilir' endişesi doğurarak hata-trafik kural ihlali yapılmasını önleyecektir. Bir nevi; otokontrol, bu.
Emniyete bildirilmeli
Emniyetin, bunun için (trafiği tehlikeye atan sürücüler ya da kurallara uymayan sürücüler için) özel ihbar hattı var. Yapılması gereken, trafiğe tehlikeye atan kamyon-TIR'ların sadece emniyet birimlerine bildirmek olacaktır (Burada sadece kamyonlar değil, hatalı diğer araç sürücüleri de emniyete bildirilmeli). İstatistiklere bakılınca, kamyon- çekici kaynaklı trafik kazalarının oranı, konunun önemini ortaya koyuyor.
Ayrıca, yaz ayları ve tatil nedeniyle trafikte artan otomobil sayısı nedeniyle kamyon-TIR gibi büyük araçların trafikte daha dikkatli olması gerekiyor (Tabii, kurallara uyarak trafikte seyreden kamyon-TIR sürücülerini de tebrik etmek gerekir).
Araçlar can taşıyor
Unutulmamalı ki, trafikteki araçlar can taşıyor. Kazalarda; maddi kayıpların yanında yaşanan can kayıpları ve yaralanmalar, son derece üzüntü vericidir. Teknoloji ilerliyor, güzel. Ancak, bu güzelliği sorumsuzca kullanmakta; 'kaza'' gibi istenmeyen üzücü olaylara neden oluyor. Bu da, bir gerçek (ki, aslında, kuralları bilerek ihlal sonucu yaşanan kazalara da, haza denemez; bu ayrı bir konu başlığı).
Trafikte can ve mal kaybını önlemek için ...
Trafikte can ve mal kayıplarını önlemek için yapılması gereken, herkesin kurallara uyması ve vicdanının sesini dinlemesi. Kurallara uyamayanlar ve vicdanın sesini dinlemeyenlere de, 'gerekli yasal müeyyideler'' uygulanarak; topluma-trafiğe uyumlu hale getirilmeliler.
Yaşamak güzel: Tabii, herkes için...
